zondag 1 april 2012

HERDENKING



Enige tijd geleden kreeg ik het bericht dat een goede kennis van vroeger zelfmoord had gepleegd. Het deed me wel wat, we waren vroeger collega’s geweest bij de lokale radio omroep waar ik af en toe wat platen de lucht in slinger, ik was zijn technicus en hij de mijne.

Dat was nog geen sinecure, want mijn programma was in die periode best ingewikkeld om te technieken, ik had het ambitieuze plan opgevat om de geschiedenis van de 20e eeuw van onze regio te vertellen aan de hand van geluidsfragmenten, krantenknipsels en dit alles omlijst met muziek uit de betroffen jaren. Zo waren we in de jaren 20 en 30 bijvoorbeeld veel bezig met mensen als Al Jolson, Louis Davids, Cab Calloway en Willy Derby. De geluidsfragmenten stonden op diverse LP’s en CD’s die ik op vlooienmarkten etc. had gekocht. Schitterende fragmenten van voetbalwedstrijden uit 1933, de Olympische Spelen van 1936, de misplaatst geruststellende woorden van Hendrik Colijn, alsmede reclame voor Calvé kippenvoer en Bam-Bam pap. Kortom: een hoop knopjes en schuifjes die juist getimed moesten worden en daartussendoor nog twee man presentatie.

Anderzijds had ik in eerste instantie ook wat moeite met zijn programma maar dit had een andere reden. Hij was namelijk, net als ik, een apostel op het gebied van verspreiding van goede muziek, alleen liepen onze definities in eerste instantie nogal uiteen. Zijn goede muziek bestond uit geestelijke liederen, maar dan wel in de breedste zin des woords. Heel bijzonder, gezien het feit dat de man welhaast militant atheïst was. Maar de passie die in geestelijke muziek klinkt sprak hem zodanig aan dat hij de bijbehorende boodschap voor lief nam.

Dus zat ik wekelijks opgescheept met een hoop gepassioneerde koren van Händel, orgelmuziek van Bach en een flink aantal klassiek geschoolde stemmen die mij niet veel zeiden. Begrijp me niet verkeerd: ik kan klassieke muziek best waarderen, maar vind de menselijke stem lang niet altijd geschikt om deel uit te maken van een symfonie-orkest. Ik ben me er trouwens van bewust dat dit een afwijking van me is, ook jazz hoor ik het liefst zonder vocalisten.
Gelukkig maakte hij af en toe een uitstapje naar de “moderne” muziek en had hij direct mijn belangstelling. Met name de zwarte gospel van Mahalia Jackson, maar nog liever Sister Rosetta Tharpe, The Golden Gate Quartet en last but not least The Soul Stirrers zijn in mijn optiek de aanjagers geweest van de moderne popmuziek, juist vanwege diezelfde passie die ik hierboven al beschreef.

Vreemd genoeg werd het echter vanuit diezelfde gospelkringen als verraad gezien als een artiest de overstap maakte naar de “wereldse” muziek. De grootste vocalist van allen, Sam Cooke, begon als leadzanger van genoemde Soul Stirrers, maar had al snel door dat er meer te verdienen viel als popmuzikant. In eerste instantie nam hij dus een paar nummers op onder een andere naam, maar begon al gauw onder zijn eigen naam, waarna hij terstond uit de band werd geschopt.

En zo zitten wij dus met de erfenis hiervan. Een flink aantal wonderschone platen, gezongen door deze engelenstem, waarvan de mooiste aan het eind kwam: “A change is gonna come”.

Ik heb, na gehoord te hebben van de dood van mijn collega, nog een herdenkingsuitzending gemaakt, waarin dit nummer een prominente plaats had. Daags erna werd ik gebeld door zijn beste vriend. Deze had de uitzending gehoord en vertelde dat hij er erg van had genoten. Bovendien vond hij de keus van Sam Cooke zo geweldig, omdat mijn collega en hij ervan overtuigd waren geraakt dat er op de wereld maar 2 soorten mensen bestaan: zij die van Sam Cooke houden en zij die niet van Sam Cooke houden. En met laatstgenoemde groep wilden ze niets te maken hebben, want die kenden geen emotie. Ach….ik vond deze stelling wat ver gaan, maar voel er wel enigszins in mee. De emotie die Sam in zijn teksten en in zijn stem legde is nog altijd ongeëvenaard en kan, behalve ter vermaak, ook zeker ter troost dienen. En ik dacht bij mezelf: “Als hij nu maar ook goed naar de woorden had geluisterd, dan had hij niet zo’n definitieve beslissing hoeven nemen…..”

Oh there been times that I thought I couldn’t last for long
But now I’m able to carry on
It’s been a long, a long time coming
But I know a change gonna come, oh yes it will
(Sam Cooke, 1964)

Geen opmerkingen:

Een reactie posten